Boshuisen Gasthuis

Geschiedenis
Het hofje zou in 1652 gesticht zijn door Anna van Eysinga (1594-1655) ter nagedachtenis van haar tweede echtgenoot Philip van Boshuisen (1584-1652). Recent onderzoek echter heeft uitgewezen dat het echtpaar een jaar voor de dood van Philip het initiatief genomen heeft voor de bouw van een gasthuis. Over de eerste twee eeuwen van het gasthuis is weinig bekend, omdat in het archief van het gasthuis nauwelijks stukken van vóór 1850 voorkomen.

Woningen
Een prent uit ca. 1790 en een beschrijving uit 1846 geven eerst een redelijke indruk van de algehele situatie: 19 woningen, een voogdenkamer en een portierswoning.
In 1970/’71 vond er een ingrijpende renovatie plaats waarbij telkens twee woningen werden samengevoegd. Behalve de portierswoning ontstonden er zo negen woningen. In 1998 vond er een tweede ingrijpende renovatie plaats. De portierswoning verdween en in totaal kwamen er nu acht woningen voorzien van alle gemakken van vandaag de dag.

Bezit
Een rijke instelling is het gasthuis nooit geweest. Verschillende onroerende goederen hebben een geschiedenis die veel verder terugreikt dan de stichting van het gasthuis in 1652. Het bezit van het gasthuis bestaat momenteel nog uit een kleine boerderij en het recht op een deel van de opbrengst van een leen.

Bestuur
Het bestuur van het gasthuis is in de loop der tijd verdeeld geraakt in twee helften. Dat is in de huisnummering nog terug te zien is. Die verdeling hangt samen met de wijze van vererving van de bestuursfuncties. In de 19e eeuw hadden beide helften hun eigen afzonderlijke administratie, afzonderlijke regels en een afzonderlijke rentmeester. Later zijn de twee delen geleidelijk weer naar elkaar gegroeid. Bij de totstandkoming van een nieuwe juridische vorm, een stichting, in 1984 is het onderscheid geheel verdwenen. Het enige wat nog van de oude situatie overgebleven is, is dat de bestuursleden statutair nog altijd met de oude naam collatoren worden aangeduid (Een collator is iemand die woningen mag vergeven).

Beheer
In 1985 is een overeenkomst gesloten met het Hervormd Verzorgingshuis De Hofwijck. Tot op zekere hoogte functioneren de woningen in het gasthuis nu als aanleunwoningen bij De Hofwijck.

Thans maakt het gasthuis deel uit van de Stichting Palet, centra voor wonen, zorg en welzijn.

Literatuur
Ruim 10 jaar geleden is het Boshuisen Gasthuis grondig gerenoveerd. Naar aanleiding daarvan heeft de heer B. van Haersma Buma, een van de collatoren, een klein boekje over zijn gasthuis geschreven. Uitgave: Stichting Boshuisen Gasthuis te Leeuwarden (ISBN: 90-9012705-4).

Bezoek: vrij toegankelijk.

Boshuisen Gasthuis
Jacobijnerkerkhof 7
8911 EN Leeuwarden

Het hof wordt beheerd door
Stichting Palet
Postbus 1097
8900 CB  Leeuwarden
www.paletgroep.nl